พันท้ายนรสิงห์

ร่วมส่งเนื้อหาที่เป็นประโยชน์ คลิกที่นี่ บทความของท่านมีประโยชน์กับผู้ไม่รู้อีกมากมาย
พันท้ายนรสิงห์ โดย ทวีศักดิ์ เสนาณรงค์ (อดีตอธิบดีกรมศิลปากร)

พันท้ายนรสิงห์ เป็นนายท้ายเรือพระที่นั่งเอกไชยอยู่ในรัชสมัยสมเด็จพระสรรเพชญ์ ที่ ๘ (พระเจ้าเสือ) ได้รับยกย่องว่าเป็นผู้มีความซื่อสัตย์สุจริต จงรักภักดีและรักษาระเบียบวินัยยิ่งชีวิต สมควรเป็นแบบอย่างอนุชนรุ่นหลังต่อไป

เรื่องราวของพันท้ายปรากฏอยู่ในพระราชพงศาวดารกรุศรีอยุธยาฉบับต่างๆ เนื้อความเป็นไปในแบบเดียวกัน ได้กล่าวถึงเหตุการณ์ใน พ.ศ.๒๒๔๗ สมเด็จพระสรรเพชญ์ ที่๘ ประพาสปากน้ำสาครบุรี (ปัจจุบันคือจังหวัดสมุทรสาคร) เพื่อทรงเบ็ด ด้วยเรือพระที่นั่งเอกไชย มีพันท้ายนรสิงห์เป็นนายท้าย ตามหลักฐานชุมนุมพระนิพนธ์สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอกรมพระยาดำรงราชานุภาพทรงบันทึกไว้ว่า พันท้ายนรสิงห์เป็นชาวบ้านนรสิงห์ แขวงเมืองอ่างทอง และเป็นที่โปรดปรานของสมเด็จพระสรรเพชญ์ ที่ ๘ จนทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้เข้ารับราชกาลรับใช้พระองค์อย่างใกล้ชิด

การเสด็จประพาสปากน้ำสาครบุรีในครั้งนี้ เมื่อเรือพระที่นั่งไปถึงตำบลโคกขามคลองบริเวณดังกล่าวมีความคดเคี้ยวมาก พันท้ายนรสิงห์พยายามคัดท้ายเรือพระที่นั่งอย่างระมัดระวังแต่ไม่อาจหลบเลี่ยงอุบัติเหตุได้ หัวเรือพระที่นั่งชนกิ่งไม้ใหญ่หักตกลงไปในน้ำ พันท้ายนรสิงห์รู้โทษดีว่า ความผิดครั้งนี้ถึงประหารชีวิตตามโบราณราชประเพณี ซึ่งกำหนดว่าถ้าผู้ใดถือท้ายเรือพระที่นั่งให้หัวเรือพระที่นั่งหัก ผู้นั้นถึงมรณะโทษให้ตัดศีรษะเสียจึงกราบทูลพระกรุณาน้อมรับโทษตามพระราชประเพณี

สมเด็จพระสรรเพชญ์ที่ ๘ ทรงพิจารณาเห็นว่าอุบัติเหตุครั้งนี้เป็นการสุดวิสัยมิใช่ความประมาท จึงพระราชทานอภัยโทษให้ แต่พันท้ายนรสิงห์กราบบังคมยืนยันขอให้ตัดศรีษะตนเพื่อรักษาขนบธรรมเนียมในพระราชกำหนดกฎหมาย เป็นการป้องกันมิให้ผู้ใดครหาติเตียนพระเจ้าอยู่หัวได้ว่าทรงละเลยพระราชกำหนดของแผ่นดินและเพื่อมิให้เป็นเยี่ยงอย่างสืบไป พระองค์ทรงโปรดให้ฝีพายทั้งปวงปั้นมูลดินเป็นรูปพันท้ายนรสิงห์ แล้วให้ตัดศีรษะรูปดินนั้นเพื่อเป็นการทดแทนกัน แต่พันท้ายนรสิงห์ยังบังคมกราบทูลยืนยันขอให้ประหารตน แม้สมเด็จพระสรรเพชญ์ ที่ ๘ จะทรงอาลัยรักน้ำใจพันท้ายนรสิงห์เพียงใดก็ทรงจำพระทัยปฎิบัติตามพระราชกำหนด ดำรัสสั่งให้เพชฌฆาตประหารพันท้ายนรสิงห์แล้วโปรดให้ตั้งศาลสูงประมาณเพียงตา นำศีรษะพันท้ายนรสิงห์กับหัวเรือพระที่นั่งเอกไชยซึ่งหักนั้น ขึ้นพลีกรรมไว้ด้วยกันบนศาล

ภายหลังเหตุการณ์ สมเด็จพระสรรเพชญ์ ที่ ๘ ทรงโปรดให้นำศพพันท้ายนรสิงห์มาแต่งกายพระราชทานเพลิงศพ และพระราชทานเงินทองสิ่งของแก่บุตรภรรยาพันท้ายนรสิงห์เป็นจำนวนมาก แล้วทรงพระราชดำริว่าคลองโคกขามคดเคี้ยวนักไม่สะดวกต่อการเดินเรือ บางครั้งชาวเมืองต้องเดินเรืออ้อมเป็นที่ลำบากยิ่ง สมควรจะขุดลัดตัดตรง ทั้งนี้เพื่อเป็นการรำลึกถึงพันท้ายนรสิงห์ข้าหลวงเดิมซึ่งเป็นคนซื่อสัตย์ มั่นคง ยอมเสียสละชีวิตโดยไม่ยอมเสียพระราชประเพณี และจะนำความเสื่อมเสียมาให้พระมหากษัตย์ จึงมีพระราชโองการตรัสสั่งสมุหนายกให้กะเกณฑ์เลกหัวเมืองจำนวนสามหมื่นคนไปขุดคลองโคกขามให้ลัดตรง กำหนดให้ลึก ๖ ศอก ปากคลองกว้าง ๘ วา พื้นคลองกว้าง ๕ วา ให้พระราชสงครามเป็นแม่กลองอำนวยการขุดสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอกรมพระยาดำรงราชานุภาพกล่าวไว้ในชุมนุมพระนิพนธ์ว่า พระราชสงครามให้ขุดแต่ปากคลองทางลำน้ำท่าจีนมาจนถึงตำบลโคกขาม แต่การขุดค้างอยู่มาสำเร็จลงในราชกาลต่อมา ปรากฎเป็นคลองตรงและกว้างใหญ่เรียกว่าคลองมหาชัย อยู่ตราบเท่าอยู่ทุกวันนี้

.....นี่คือความจงรักภักดีของพันท้ายนรสิงห์ท้ายนรสิงห์ที่มีต่อเจ้าเหนือหัวและความซื่อสัตย์ ที่มีต่อกฎหมายบ้านเมือง ยอมตาย.....เพื่อมิให้กฎหมายบ้านเมืองคลายความศักดิ์สิทธิ์

...........................................................................................................................................

สมัยของพันท้ายนรสิงห์ถูกประหาร ตรงกับช่วงที่ขุนนางเมืองเชียงใหม่ซึ่งเป็นชาวพม่าที่กษัตริย์อังวะส่งมาปกครองขัดผลประโยชน์กับข้าหลวงเมืองเชียงแสน ทำให้เกิดการแบ่งกันว่าเมื่อเก็บภาษีได้เท่าใดในแต่ละเมืองก็จะแยกกันส่ง บรรณาการก็แยกกันเด็ดขาด ทำให้ล้านนาแตกออกเป็น 2 เสี่ยง ... เชียงแสนจึงกลายเป็นฐานที่มั่นของพม่ามาจนถึงปี พ.ศ.2447(ตรงกับ ร.1 แห่งกรุงสยามและ พระเจ้ากาวิละแห่งอภินวบุรีฯเชียงใหม่)... เชียงแสนกับเชียงใหม่จึงรบกันตั้งแต่นั้นเป็นต้นมา (ดูเพิ่มในคร่าวเมืองเชียงแสนแตก)

ส่วนทางด้านเมืองน่านนั้น พญาน่าน 3 คนพี่น้องขอกำลังลาวเวียงจันท์ขึ้นมาฟื้นม่าน แต่ถูกกองทัพพม่าปราบได้ ปรากฏในพื้นเมืองน่านว่าพม่าเข้าเผาเมือง แม้กระทั่งคนที่อยู่ในวัดยังถูกฆ่าด้วย เหตุการณ์นี้นำไปสู่การสิ้นสุดระบบการปกครองเมืองน่านที่มีชาวพื้นเมืองปกครองและมีข้าหลวงกำกับ(เหมือนเชียงแสน)..... พม่าได้ส่งคนของพวกตนเข้ามาปกครองแทน.... จึงเป็นที่มาของ ราชวงศ์หลวงติน (อ่านว่า ติ๋น) เมื่อพญาตินหลวงจากเชียงใหม่มาปกครองเมืองน่าน... จนถึงสมัยรัชกาลที่ 1 เจ้าฟ้าอัทธวรปัญโญสวามิภักดิ์สยาม เมืองน่านจึงเป็นประเทศราชของสยามนับแต่นั้น และราชวงศ์หลวงตินสิ้นสุดลงเมื่อเจ้ามหาพรหมสุรธาดาพิราลัยนั่นเอง
จากwww.lannaworld.com
   
คัดสรรมาฝากโดย ez002 (นงนุช สมิทธิ์เมธีรักษ์) บทความทั้งหมดของคุณ ez002
วันที่ 10/07/2550 เวลา 11:49:22
เข้าชมบทความนี้แล้ว 40207 ครั้ง ได้รับการโหวต 191 คะแนน
โหวตให้บทความนี้ คะแนน
ตั้งกระทู้ใหม่ เก็บไว้ใน Favorites พิมพ์ แจ้งลบ ส่งบทความนี้ให้เพื่อน
หน้าที่ 2 จากทั้งหมด 3 หน้า ( ชม 40207 คน ตอบ 62 คน ) 1 2 3 >>
ความคิดเห็นที่ 32
วันที่ 26/2/2551 13:44:49
โดย คุณ จอมเทพ
IP : 125.26.28.***
 



โพสต์เมื่อ : 26/2/2551 13:44:49
ตอบโดยอ้างอิงข้อความ ตั้งกระทู้ใหม่ แจ้งลบ
ความคิดเห็นที่ 31
วันที่ 26/2/2551 13:44:30
โดย คุณ จอมเทพ
IP : 125.26.28.***
 



โพสต์เมื่อ : 26/2/2551 13:44:30
ตอบโดยอ้างอิงข้อความ ตั้งกระทู้ใหม่ แจ้งลบ
ความคิดเห็นที่ 30
วันที่ 20/2/2551 13:03:39
โดย คุณ ฟลุ๊ค
IP : 61.7.191.***
 

มีใครทราบบ้างไหมว่า พันท้ายนรสิงห์เกิดเมื่อไรครับ ใครทราบบอกหน่อยครับ

โพสต์เมื่อ : 20/2/2551 13:03:39
ตอบโดยอ้างอิงข้อความ ตั้งกระทู้ใหม่ แจ้งลบ
ความคิดเห็นที่ 29
วันที่ 17/11/2550 9:27:44
โดย คุณ พงศธร
IP : 125.27.26.***
 

ดีดีีดีมากๆๆครับ

โพสต์เมื่อ : 17/11/2550 9:27:44
ตอบโดยอ้างอิงข้อความ ตั้งกระทู้ใหม่ แจ้งลบ
ความคิดเห็นที่ 28
วันที่ 10/11/2550 11:31:45
โดย คุณ เด็กอ่นเรี่องพันท้ายนรสิงห์
IP : 203.113.17.***
 

เสียดายคนดีๆๆๆๆๆๆๆๆๆอย่างพันท้ายนรสิงห์

โพสต์เมื่อ : 10/11/2550 11:31:45
ตอบโดยอ้างอิงข้อความ ตั้งกระทู้ใหม่ แจ้งลบ
ความคิดเห็นที่ 27
วันที่ 9/11/2550 18:42:42
โดย คุณ ด
IP : 58.9.25.***
 



โพสต์เมื่อ : 9/11/2550 18:42:42
ตอบโดยอ้างอิงข้อความ ตั้งกระทู้ใหม่ แจ้งลบ
ความคิดเห็นที่ 26
วันที่ 19/10/2550 17:52:58
โดย คุณ คนดี
IP : 125.26.188.***
 

เสียใจที่พันท้ายนรสิงห์ต้องตาย

โพสต์เมื่อ : 19/10/2550 17:52:58
ตอบโดยอ้างอิงข้อความ ตั้งกระทู้ใหม่ แจ้งลบ
ความคิดเห็นที่ 25
วันที่ 12/10/2550 11:53:46
โดย คุณ คนวา
IP : 58.136.68.***
 

เป็นคนที่ซื่อสัตว์

โพสต์เมื่อ : 12/10/2550 11:53:46
ตอบโดยอ้างอิงข้อความ ตั้งกระทู้ใหม่ แจ้งลบ
ความคิดเห็นที่ 24
วันที่ 19/9/2550 20:29:56
โดย คุณ เสียเพิก
IP : 203.113.51.***
 

ดีใจมาก {{01

โพสต์เมื่อ : 19/9/2550 20:29:56
ตอบโดยอ้างอิงข้อความ ตั้งกระทู้ใหม่ แจ้งลบ
ความคิดเห็นที่ 23
วันที่ 17/9/2550 18:54:29
โดย คุณ เด็กที่ไม่รู้เรื่องโคลง/กลอน เลย
IP : 203.113.51.***
 

ขอบคุณมาก ไม่ต้องวิ่งรอบโรงเรียนแล้ว ขอบคุณจริงๆ อ่านโคลงแล้วแปลไม่ได้ความเลยจริง ขอบคุณอีกครั้งนะคร้าบบบบบบบ

โพสต์เมื่อ : 17/9/2550 18:54:29
ตอบโดยอ้างอิงข้อความ ตั้งกระทู้ใหม่ แจ้งลบ
ความคิดเห็นที่ 22
วันที่ 23/8/2550 20:27:47
โดย คุณ ใครสักคน
IP : 125.27.3.***
 

เอ่อ...คือ...
ยังม่ายด้ายอ่านเลยงะ

โพสต์เมื่อ : 23/8/2550 20:27:47
ตอบโดยอ้างอิงข้อความ ตั้งกระทู้ใหม่ แจ้งลบ
ความคิดเห็นที่ 21
วันที่ 17/8/2550 15:06:36
โดย คุณ สวาสว้
IP : 58.136.93.***
 

ที่รื่สาสว่งย่อิเบาส

โพสต์เมื่อ : 17/8/2550 15:06:36
ตอบโดยอ้างอิงข้อความ ตั้งกระทู้ใหม่ แจ้งลบ
ความคิดเห็นที่ 20
วันที่ 17/8/2550 15:06:32
โดย คุณ สวาสว้
IP : 58.136.93.***
 

ที่รื่สาสว่งย่อิเบาส

โพสต์เมื่อ : 17/8/2550 15:06:32
ตอบโดยอ้างอิงข้อความ ตั้งกระทู้ใหม่ แจ้งลบ
ความคิดเห็นที่ 19
วันที่ 8/8/2550 15:34:22
โดย คุณ kuk
IP : 58.136.117.***
 

ชอบประวัติศาสตร์พันท้ายนรสิงห์มากๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆ

โพสต์เมื่อ : 8/8/2550 15:34:22
ตอบโดยอ้างอิงข้อความ ตั้งกระทู้ใหม่ แจ้งลบ
ความคิดเห็นที่ 18
วันที่ 6/8/2550 12:39:47
โดย คุณ สรัณยู เกษเพชร
IP : 125.27.170.***
 

ฟ้าทำไมไม่
คุ้มครองคนดี {{0

โพสต์เมื่อ : 6/8/2550 12:39:47
ตอบโดยอ้างอิงข้อความ ตั้งกระทู้ใหม่ แจ้งลบ
ความคิดเห็นที่ 17
วันที่ 6/8/2550 12:38:43
โดย คุณ สรัณยู เกษเพชร
IP : 125.27.170.***
 

ฟ้าทำไมไม่
คุ้มครองคนดี

โพสต์เมื่อ : 6/8/2550 12:38:43
ตอบโดยอ้างอิงข้อความ ตั้งกระทู้ใหม่ แจ้งลบ
ความคิดเห็นที่ 16
วันที่ 6/8/2550 12:37:48
โดย คุณ สรัณยู เกษเพชร
IP : 125.27.170.***
 

ฟ้าทำไมคุ้มครองคนดี

โพสต์เมื่อ : 6/8/2550 12:37:48
ตอบโดยอ้างอิงข้อความ ตั้งกระทู้ใหม่ แจ้งลบ
ความคิดเห็นที่ 15
วันที่ 6/8/2550 12:37:43
โดย คุณ สรัณยู เกษเพ
IP : 125.27.170.***
 

ฟ้าทำไมคุ้มครองคนดี

โพสต์เมื่อ : 6/8/2550 12:37:43
ตอบโดยอ้างอิงข้อความ ตั้งกระทู้ใหม่ แจ้งลบ
ความคิดเห็นที่ 14
วันที่ 6/8/2550 12:36:37
โดย คุณ สรัณยู เกษเพชร
IP : 125.27.170.***
 

ฟ้าไม่คุ้มครองคนดี

โพสต์เมื่อ : 6/8/2550 12:36:37
ตอบโดยอ้างอิงข้อความ ตั้งกระทู้ใหม่ แจ้งลบ
ความคิดเห็นที่ 13
วันที่ 5/8/2550 20:24:52
โดย คุณ สรัณยู เกษเพชร
IP : 203.113.70.***
 

ดีใจที่มีคนอย่างพันท้ายนรสิงห์ในแผ่นดินนี้ {

โพสต์เมื่อ : 5/8/2550 20:24:52
ตอบโดยอ้างอิงข้อความ ตั้งกระทู้ใหม่ แจ้งลบ
ความคิดเห็นที่ 12
วันที่ 5/8/2550 20:24:44
โดย คุณ สรัณยู เกษเพชร
IP : 203.113.70.***
 

ดีใจที่มีคนอย่างพันท้ายนรสิงห์ในแผ่นดินนี้ {

โพสต์เมื่อ : 5/8/2550 20:24:44
ตอบโดยอ้างอิงข้อความ ตั้งกระทู้ใหม่ แจ้งลบ
ความคิดเห็นที่ 11
วันที่ 28/7/2550 16:00:13
โดย คุณ Ipry
IP : 125.24.36.***
 

ขอให้พันท้ายนรสิงห์มีความสุขมากมากและขอให้สบาย

โพสต์เมื่อ : 28/7/2550 16:00:13
ตอบโดยอ้างอิงข้อความ ตั้งกระทู้ใหม่ แจ้งลบ
ความคิดเห็นที่ 10
วันที่ 27/7/2550 18:10:04
โดย คุณ ..........
IP : 125.27.123.***
 

ขอบคุณค่ะ สอบผ่านถึงแม้จะไม่ได้คะแนนเต็มก็ตาม
ยังไงก็มาดหวตใพ้แล้วน่ะค่ะ

โพสต์เมื่อ : 27/7/2550 18:10:04
ตอบโดยอ้างอิงข้อความ ตั้งกระทู้ใหม่ แจ้งลบ
ความคิดเห็นที่ 9
วันที่ 26/7/2550 20:18:46
โดย คุณ ..........
IP : 125.27.120.***
 

พรุ่งนี้ก็จะสอบเรื่องนี้แล้วถ้าสอบผ่านจะมาโหวตให้สัก10ครั้ง

โพสต์เมื่อ : 26/7/2550 20:18:46
ตอบโดยอ้างอิงข้อความ ตั้งกระทู้ใหม่ แจ้งลบ
ความคิดเห็นที่ 8
วันที่ 23/7/2550 15:57:22
โดย คุณ แมน
IP : 125.24.194.***
 

สุดยอด

โพสต์เมื่อ : 23/7/2550 15:57:22
ตอบโดยอ้างอิงข้อความ ตั้งกระทู้ใหม่ แจ้งลบ
ความคิดเห็นที่ 7
วันที่ 19/7/2550 18:32:02
โดย คุณ ไชยวัฒน์ พาลี
IP : 125.24.194.***
 

ขอให้พันท้ายนรสิงห์ขึ้นสวรรค์

โพสต์เมื่อ : 19/7/2550 18:32:02
ตอบโดยอ้างอิงข้อความ ตั้งกระทู้ใหม่ แจ้งลบ
ความคิดเห็นที่ 6
วันที่ 19/7/2550 18:17:44
โดย คุณ ไชยวัฒน์ พาลี
IP : 125.24.194.***
 

ไม่น่าเชื่อว่าฟ้าจะไมเห็นใจคนดี

โพสต์เมื่อ : 19/7/2550 18:17:44
ตอบโดยอ้างอิงข้อความ ตั้งกระทู้ใหม่ แจ้งลบ
ความคิดเห็นที่ 5
วันที่ 19/7/2550 18:08:41
โดย คุณ ไชยวัฒน์ พาลี
IP : 125.24.194.***
 

ขอบคุณที่เป็นแบบอย่างที่ดีแก่เยาวชน


โพสต์เมื่อ : 19/7/2550 18:08:41
ตอบโดยอ้างอิงข้อความ ตั้งกระทู้ใหม่ แจ้งลบ
ความคิดเห็นที่ 4
วันที่ 19/7/2550 18:08:39
โดย คุณ ไชยวัฒน์ พาลี
IP : 125.24.194.***
 

ขอบคุณที่เป็นแบบอย่างที่ดีแก่เยาวชน


โพสต์เมื่อ : 19/7/2550 18:08:39
ตอบโดยอ้างอิงข้อความ ตั้งกระทู้ใหม่ แจ้งลบ
ความคิดเห็นที่ 3
วันที่ 19/7/2550 17:22:21
โดย คุณ เด็กรัฐศาต
IP : 125.24.150.***
 

คนบ้างคนยอมเอาชีวิตเข้าแรกเพื่อรักษาประเพณีแต่ประเพณีบ้างอย่างกลับริดรอนสิทธฺของปัจเจกชน

โพสต์เมื่อ : 19/7/2550 17:22:21
ตอบโดยอ้างอิงข้อความ ตั้งกระทู้ใหม่ แจ้งลบ
หน้าที่ 2 จากทั้งหมด 3 หน้า ( ชม 40207 คน ตอบ 62 คน ) 1 2 3 >>
เนื้อหาที่เกี่ยวข้อง
ตั้งกระทู้ใหม่   ดูเนื้อหาทั้งหมด